Operasyon: argo

tarix28.10.2017
ölçüsü97.4 Kb.

OPERASYON: ARGO

ARGO”


Gerçek olaylara dayanan dram-gerilim türündeki “Operasyon: Argo” altı Amerikalıyı kurtarmak için yapılan ve İran rehine krizinin perde arkasında gerçekleştirilen gizli bir ölüm-kalım operasyonunu konu alıyor. Film CIA ile Hollywood’un operasyonda oynadığı, pek az bilinen role odaklanıyor. Söz konusu bilginin gizliliği olaydan ancak uzun yıllar sonra kaldırıldı.

Oscar® ödüllü Ben Affleck’in (“The Town”, “Good Will Hunting”) yönetmen ve oyuncu olarak yer aldığı filmin yapımcılığını ise Oscar® adayı Grant Heslov (“Good Night, and Good Luck”), Affleck, ve Oscar® ödüllü George Clooney (“Syriana”) gerçekleştirdi.

4 Kasım 1979’da, İran devrimi patlak vermek üzereyken, militanlar Tahran’daki ABD Büyükelçiliği’ne hücum eder ve 52 Amerikalıyı rehin alır. Fakat, o kaos ortamında, altı Amerikalı kaçıp Kanada Büyükelçisi Ken Taylor’ın evine sığınmayı başarırlar. Bu altı kişinin bulunup, muhtemelen katledilmesinin bir an meselesi olduğunu bilen Kanada ve Amerikan hükümetleri CIA’in olaya müdahale etmesini isterler. CIA, altı Amerikalıyı güvenli bir şekilde ülkeden çıkaracak bir plan yapması için, bünyesindeki en iyi “dışarı çıkartma” uzmanı Tony Mendez’i görevlendirir. Bu o kadar inanılmaz bir plandır ki ancak filmlerde görülebilir.
“Operasyon: Argo”da yer alan diğer oyuncular şöyle sıralanabilir: Bryan Cranston (TV dizisi “Breaking Bad”), Oscar® ödüllü Alan Arkin (“Little Miss Sunshine”), John Goodman, (“Trouble With the Curve”) Victor Garber, Tate Donovan, Clea DuVall, Scoot McNairy, Rory Cochrane, Christopher Denham, Kerry Bishé, Kyle Chandler ve Chris Messina.

Affleck’in yönettiği filmin senaryosunu Chris Terrio kaleme aldı. Senaryo Antonio J. Mendez imzalı The Master of Disguise’dan ve Joshuah Bearman’ın Wired Magazine’de yayımlanan makalesi “The Great Escape”ten seçmelere dayanıyor.

David Klawans, Nina Wolarsky, Chris Brigham, Chay Carter, Graham King ve Tim Headington filmin yönetici yapımcılığını, Amy Herman ise ortak yapımcılığını üstlendi.

Filmin kamera arkası yaratıcı ekibi, görüntü yönetiminde Oscar® adayı Rodrigo Prieto (“Brokeback Mountain”), yapım tasarımında Sharon Seymour (“The Town”), kurguda Oscar® adayı William Goldenberg (“Seabiscuit”, “The Insider”) ve kostüm tasarımında Oscar® adayı Jacqueline West’ten (“The Social Network”, “The Curious Case of Benjamin Button”) oluşuyor. Filmin müziği ise dört kez Oscar® adayı Alexandre Desplat’nın (“The King’s Speech”, “The Queen”) imzasını taşıyor.

“Operasyon: Argo”nun çekimleri Los Angeles, Washington DC ve İstanbul’da tamamlandı.

Warner Bros. Pictures, GK Films işbirliğiyle, Smokehouse Pictures yapımı “Operasyon: Argo”yu sunar. Filmin dünya çapındaki dağıtımını bir Warner Bros. Entertainment kuruluşu olan Warner Bros. Pictures gerçekleştirecek.


www.operasyonargo.com

YAPIM HAKKINDA

 

O’DONNELL

Altı kişi arkadan çıkmış…

Kanadalılar onları içeri aldı.


O zamandan beri oradalar.
1980 yılında, Studio Six Productions içinde hit bir bilimkurgu filminin öğelerini barındıran yeni bir projesini duyurdu: Uzay gemileri, uzaylılar, aksiyon ve macera, uzaktaki kurak bir gezegende bir araya gelecekti. “Kozmik bir felaket” olarak lanse edilen bu epik yapıma hiçbir stüdyo şefi yeşil ışık yakmadı.

Çünkü, bu filme ancak ülkenin başkomutanı yeşil ışık yakabilirdi.

Ben Affleck 1979 yılında Tahran’daki Amerikan Büyükelçiliği’nin ele geçirilmesini takiben, İran’dan çıkamayan altı Amerikalıyı kurtarmak için gerçekleştirilen gizli operasyonun gerçek hikayesine dayanan “Operasyon: Argo”yu 30 yılı aşkın bir süreden sonra hayata geçirdi. Affleck filmi yönetmenin yanı sıra, yapımcı ve oyuncu olarak da projede yer aldı.

Altı kişilik grup İranlı devrimciler tarafından rehin alınmaktan kıl payı kurtulurlar. Başka herkes onları geri çevirirken, Kanada Büyükelçisi Ken Taylor, Amerikalılara yardım etmek için her şeyi riske atarak kendi evine sığınmalarına izin verir. Ama nam-ı diğer “konuklar” sürekli olarak bulunma ve yakalanma tehlikesiyle, hatta daha kötüsüyle karşı karşıyadırlar. Zaman tükenirken, CIA’in en iyi dışarı çıkartma uzmanı Antonio “Tony” Mendez çok zekice ama bir o kadar da akıl almaz bir kaçış planı geliştirir.

Affleck bunu şöyle açıklıyor: “Tony, John Chambers adında ünlü bir makyaj sanatçısıyla arkadaştı ve sinema sektöründeki insanların farklı mekanları değerlendirmek için seyahat etmeleri bilinen bir durumdu. Başka hiç kimsenin aklına gelmeyecek bir fikir ortaya attı”.

Plan, altı Amerikalının mekan taraması yapan Kanadalı film yapımcıları kimliğine bürünmesi ve ülkeden uçakla kolayca kaçması şeklindeydi… fakat bu plan kolaydan başka her şeydi. Tony Mendez şunu vurguluyor: “Kuralları olmayan bir oyundu bu, dolayısıyla son derece riskliydi. En tehlikeli yanı da götürmeye çalıştığımız insanların kaprisleriydi. Yakalanırsak bize ya da hâli hazırda rehin tutulan insanlara ne olacağını tahmin etmemizin yolu yoktu” diyor.

Kaçışı 2007’de Wired Magazine’de bir makalede ele alan Joshuah Bearman ise şunları söylüyor: “Büyükelçiliğin ele geçirilmesi dünyayı sarsan bir olaydı. Elçilik binasındaki rehine durumuna nasıl tepki vereceğini kimse pek bilmiyordu. Gizlenmiş olan konukların sorunu ise daha çetrefilliydi çünkü diplomasi bir seçenek değildi. Ve her geçen gün, bulunmaları ihtimali daha da artıyordu. Sonunda, daha önce İran’dan ve başka yerlerden hassas kişileri ‘dışarı çıkartan’ Tony Mendez bir planla duruma el koydu”.

Amerikalılara yataklık edenler de gerçek bir tehditle karşı karşıyaydılar. Büyükelçi Ken Taylor bunu doğruluyor: “O üç ay boyunca, Kanada Büyükelçiliği çalışanları durumun tehlikeli gerçeğiyle uğraşıyorlardı. Diplomatik protokolün sürekli olarak ihlali hepimizi yıpratıyordu, ama her şey bir yana bu insanlar bizim dostumuzdu. ABD ve Kanada her zaman sınırları aşan, özel bir ilişkiye sahip olmuştur. Bana çok paye biçildi, fakat eşim Pat, büyükelçilikteki çalışanlarım ve Kanada’daki meslektaşlarım da aynı ölçüde takdiri hak ediyorlar”.

Acil bir oturum yapan Kanada Parlamentosu kendi yasalarında ender bir istisna yaparak, altı Amerikalıya “film ekibindeki” insanların adıyla sahte Kanada pasaportu düzenlenmesine karar verdi. Diplomatik kargoyla pasaportların ulaştırıldığı Büyükelçi Taylor, Mendez’le buluşarak bunları kendisine teslim etti. Kendi uzmanlık alanındaki kalpazanlık becerilerini kullanan Mendez, pasaportlara İran vizesi ve altı Amerikalıyı ülkeye bir gün önce girmiş gibi gösterecek tarih mührünü işledi.

“Benim için, filmin en önemli temalarından biri Amerika’nın ne zaman milletçe ‘Teşekkürler, Kanada’ demek için ayağa kalktığını hatırlamak. Onlar olmasa bunların hiç biri mümkün olmazdı. Bu yüzden, Amerika kuzeydeki dostlarımıza her zaman minnet borçlu olacaktır” diyor Affleck.

Günümüzün anlık bilgi çağında, tüm operasyonun, 1997 yılında Başkan Clinton tarafından açıklanışına kadar, çok gizli kalması inanılamaz görünebilir. Şaşırtıcıdır ki, Tony Mendez olayları 2000 yılında çıkardığı Master of Disguise adlı kitabında anlattıktan, ve ardından Bearman Wired’da bunların ayrıntılarını yayımladıktan sonra bile, çoğu kimse hikayeden büyük ölçüde habersizdi. Affleck’e göre, hikaye, “Kulağa çok saçma geliyor. Bunu anlıyorum çünkü akıl almaz bir şey, ama gerçekten olmuş olması onu daha da büyüleyici kılan şey.”

Bearman ise, “Bu operasyon tarihin başka türlü zorluklar içeren bir döneminde az bilinen bir başarı hikayesi. İnsanlar zamanında altı Amerikalının krizden birkaç ay sonra Kanadalıların yardımıyla kaçtıklarını biliyorlardı, fakat yıllar sonra operasyonun gizliliği kaldırılana dek, kimse aslında CIA’in çok cüretkar bir operasyon ve çılgınca bir göstermelik hikayeyle Amerikalıları güvenle ülkeden çıkardığını bilmiyordu” diyor.

Bearman’ın makalesi önce yapımcılar Grant Heslov ve George Clooney’nin dikkatini çekti. Heslov bu konuda şunları söylüyor: “Rehine krizini iyi hatırlıyorum, ama bu hikayeden habersiz olduğum için onu çok şaşırtıcı ve süper buldum. Burada bir film olduğunu ve benim yapmak istediğim bir film olduğunu hemen anladım; George da aynı şekilde hissetti”.

Bu kurtarma operasyonunu senaryolaştırmakla görevlendirilen Chris Terrio doğrudan kaynağa yöneldi. Kendisinin bu konudaki açıklamaları şöyle: “Makale çok ilgimi çekti, özellikle de Tony Mendez’i merak ettim: Nasıl biri bu planı yapıp uygulayacak kadar sıradışı düşünebilirdi? Eğer ben bunu orijinal bir konsept gibi ortaya atsam, insanlar kaşlarını kaldırıp, “Hiçbir izleyici buna asla inanmaz” derdi. Fakat Tony, Amerika Birleşik Devletleri hükümetini çoğu Hollywood stüdyosunun bile hayal edebileceğinden daha çılgın bir şey denemeye ikna etmeyi başarmış”.

Mendez ise, “Bence Hollywood ile CIA’i ilişkilendirmek o kadar sıradışı bir şey değil çünkü casusluğun bir aracı da, doğal olarak, sahneleme sanatıdır”.

Heslov da bunu onaylıyor: “Bu mantıklı. Her iki dünyada da, kurgusal durumlar yaratıyor ve kostümlere bürünerek ortaya inandırıcı senaryolar çıkartıyorsunuz. Yani, bir örtüşme var”.

Terrio 1990’da CIA’den emekli olan Mendez’le bir görüşme ayarladı. Senarist, “Filmin yapısı insanlarının hayatının pamuk ipliğine bağlı olduğu bir kurtarma çalışmasından oluşuyor. Risk daha büyük olamazdı. Ama Tony ile yaptığım görüşmede ben onun günlük hayatını bilmek istedim çünkü bir CIA çalışanının hayatındaki ayrıntıları anlarsanız, ortada daha karmaşık bir drama olduğunu görürsünüz; bu da sizi aksiyon ve gerilimin ötesine taşır” diyor ve ekliyor: “Ne zaman bu adam ve kadınların tarihi olayların akışına nasıl kapıldığına dair hikayenin büyüklüğü içinde kaybolmaya başlasam, altta insani bir hikaye olduğunu hatırlıyordum; insanların olanaksız şartlar içinde ellerinden gelenin en iyisini yapmaya çalıştıkları bir hikaye”.

Heslov şöyle devam ediyor: “Materyalle bu kadar güçlü bir bağ kurduğunda doğru yazarı seçtiğinizi anlıyorsunuz. Hikaye yapı olarak muhteşem ki mücadelenin sadece yarısı bu, ama Chris inanılmaz bir senaryo yazdı. İlk taslaktan itibaren her şey sayfalara dökülmüştü”.

Affleck de bu görüşe katılıyor: “Okuduğum en iyi senaryolardan biriydi. Gözümü her zaman harika hikayeler için açık tutarım ve bulduğumda da bunu bilirim. ‘Operasyon: Argo’da durum kesinlikle buydu. Son derece sürükleyiciydi, dolayısıyla filmi yönetme şansı bulduğum için mutluyum”.

Heslov ve Clooney, Affleck’in 2010 yapımı draması “The Town”u izledikten kısa süre sonra onun bu hikayeye ilgi duyduğunu öğrendiler. Heslov’a göre, “Ben’in müthiş bir hikaye sezgisi var ve bunu anlatmak için kamerayı nasıl kullanacağını biliyor. Ayrıca, keskin bir bakış açısına da sahip ki bir sinemacı olarak muhtemelen en önemli şey bu. Hikayeyi nasıl zirveye taşıyacağını biliyor. ‘Operasyon: Argo’ya hayal ettiğimizden çok daha fazla gerilim yükledi”.

Yapımcıların karşısındaki en büyük zorluklardan biri filmdeki ölüm-kalım draması ile yalın komediyi örtüştürmekti. Heslov bunu şöyle açıklıyor: “Film çok ciddi başlıyor ama sonra hava değişiyor, özellikle de Hollywood devreye girdiğinde. ‘Operasyon: Argo’da biraz hafiflik olmasını istedik, ama bu hafifliğin tutarlı bir şekilde hikayeyle bütünleşmesi gerekiyordu. Sonunda doğru dengeyi bulduğumuzu düşünüyorum ki bu da Ben’in yönetmen olarak başarısının bir göstergesidir”.

“Mizah senaryonun önemli bir parçasıydı” diyor Affleck ve ekliyor: “Ama bu üzerinde yürünmesi ince bir çizgiydi. En büyük kaygım kahkahaların gerçekçiliğin önemine gölge düşürmesiydi. Neyse ki, komedinin büyük kısmını Alan Arkin ve John Goodman üstlendi. Her repliği o kadar güzel bir bütünlük içinde hayata geçirdiler ki mizah doğal durdu ve asla inandırıcılığı zedelemedi”.

İnandırıcılık tüm yapımın sloganı oldu. Ne var ki, Affleck’in de vurguladığı gibi, “Amacımız bunun bir belgesel olması değildi. Böyle bir filmde her zaman olduğu gibi, öğelerin sıkıştırılması ve biraz da dramatize edilmesi gerekiyordu çünkü ne de olsa bu bir dramaydı. Ama talihliydik ki olanların özüne sadık kalabildik. Bunun nedeni de gerçekte olanların zaten son derece zorlayıcı olmasıydı”.

Terrio yapımcıların samimi duyguları yansıtmak için kurgusal olaylar kullandıkları filmin kapanış dakikalarını örnek gösteriyor. “Tony’yle konuşup, ‘konukların’ gerçek kaçışla ilgili anlattıklarını dinlediğimde, o anın ne denIi yoğun, baskılı ve sevinç ötesi olduğunu anldım. Neler hissettiklerini sinematik olarak aktarmak kelimelerden fazlasını gerektiriyordu. Aksiyon noktalandırılmış olmalıydı ki rahatlamaları somut olsun ve izleyici tarafından paylaşılabilsin”.

Affleck gerek zaman gerek yer olarak yüksek bir gerçeğe uygunluk düzeyi yakalayabilmek için oyuncu kadrosu ve yaratıcı ekiple işbirliği yaptı. O ve görüntü yönetmeni Rodrigo Prieto 70’lerin sonu ile 80’leri ve Washington DC, Hollywood-Kaliforniya ve İran ortamları arasındaki farkı yansıtacak belirli çekim stilleri benimsediler. Yapım tasarımcısı Sharon Seymour ve kostüm tasarımcısı Jacqueline West dönemin görüntülerini yeniden yaratabilmek için fotoğraf ve film arşivlerini inceledi çünkü filmin oldukça farklı ortamları bunu gerektiriyordu.

Affleck, “Söz konusu üç dünyayı araştırırken, bu olağanüstü hikayeyi anlatmak için onları nasıl bir araya getireceğimizi planlamaya başladım. Esas iş o zaman başladı” diyor.

Ve, gerçekten orada olanlar için, bu çalışma meyvesini verdi. Ken Taylor bu konuda şunları söylüyor: “Film Tahran’daki ruh hâlini ve gerilimini, diplomasi yaşamındakilerin çoğunlukla olağanüstü zor şartlar altındaki kararlılığını yakalamakta çok başarılı. Ayrıca, bu film zamanlama açısından daha iyi olamazdı. Günümüzden otuz küsur yıl öncede geçiyor ama pekâlâ günümüzde de geçiyor olabilirdi”.

Mendez ise, “Bu deneyimin sinemaya aktarılması düşüncesi hoşuma gidiyordu ve şimdi bu gerçekleşti. Heyecan verici bir durum” diyor ve ekliyor: “Çoğunluğun iyiliği açısından olan bitenin gizli tutulmasının önemli olduğu bir dönem vardı ama şimdi artık tarihin bir parçası. Ben ve filme dahil olan diğer herkes fevkalade bir iş çıkardılar. ‘Operasyon: Argo’yu izlemek beni yeniden zamanda o ana götürdü. Tek kelimeyle, gerçekçi bir film yaptılar”.


TURNER

Bundan daha iyi bir

kötü fikrin yok mu?


O’DONNELL

Elimizdeki en iyi kötü fikir

bu, efendim. Hem de uzak ara.


“Operasyon: Argo”da her üç dünyada da yer alan tek karakter CIA’in en iyi dışarı çıkartma sorumlusu Tony Mendez’dir. Mendez insanları düşman topraklardan kurtarma konusunda uzmandır. Terrio bu konuda şunları söylüyor: “Tony’nin gerçekten de ‘canavarın karnı’na, bir Amerikalı için dünyanın en korkutucu yerine gidip altı kişiyi çıkarması gerekiyor. Ve zaman daralıyor. Ayrıca, bürokratik olsun jeopolitik olsun görevini daha da zorlaştıran güçlerle de karşı karşıya geliyor. Belli bir noktada, bunun iyi sonuçlanacağını düşünemiyorsunuz çünkü öyle olmayacağına işaret eden çok fazla şey var. Tony’nin üzerindeki baskı olabildiğince büyük, ama özünde o sadece işini yapan bir adam”.

Mendez rolündeki Affleck ise şunu kaydediyor: “Tony sahneye çıkıyor ve kendisinden isteneni tamamen gizli bir şekilde yapıyor. Hayranlar, alkışlar yok… sadece işini yap, ve eğer başarılı olursan, eve dönüp ağzını sıkı tut. Hayatını ortaya koyup bu insanları kurtarıyor, bu kahramanca bir davranış. Hem etkileyici hem de insana kendini oldukça önemsiz hissettiren bir şey”.

Heslov, Affleck’in rolde gördükleri niteliklerden birçoğuna sahip olduğuna dikkat çekiyor: “Ben’de bir tür sessiz güç var ki bu da bizim Tony’yi kafamızda canlandırdığımız şekle oldukça uyuyor. Ayrıca, çok da zeki biri, ve bu karakterin zeki olduğunun hissedilmesi gerekiyor; duruma hakim görünmesi ve gerektiğinde zor kararlar verebilmesi önemli. Bunun yanı sıra, Ben doğuştan komik biri ki bu da filmdeki yalın mizahı hayata geçirmek açısından harikaydı, özellikle Tony Hollywood’a gittiğinde”.

Hollywood seçeneğini kullanmadan önce, Mendez’in gerekli mercilerden izin alması zorunludur. Bunlardan biri doğrudan amiri olan CIA müdür yardımcısı Jack O’Donnell’dır. O’Donnell’ı canlandıran Bryan Cranston, “Tony Mendez’in hesap verdiği kişi Jack O’Donnell olduğu için Jack kendini ondan ve görevden sorumlu hissediyor” diyor ve ekliyor: “CIA hakkında yaptığım araştırmada, bana göre öne çıkan şeylerden biri kimseyi arkada bırakmama ilkeleri. O durumdaki insanları tehlikeden uzaklaştırmak için olabilecek her şeyi yapıyorlar. Hükümet için çalışan o altı Amerikalı için de bu tür bir durum söz konusuydu. Karakterimi şekillendirmemde bu bilgi gerçekten yardımcı oldu”.

Affleck ise şunları söylüyor: “Jack O’Donnell oyuncu seçimi anlamında zor bir roldü. İlk bakışta, rol için doğru gibi görünen çok sayıda kişi olduğu düşünülebilir, ama karakterin sıradan olması istemeyeceğiniz bir şey. Ağırbaşlı bir oyuncuya ihtiyacınız var. Bryan bu özelliğini role yansıtmayı başardı”.

Cranston senaryoyu okuduktan sonra rolü kabul etmekte hiç tereddüt yaşamadığının altını çiziyor: “Hemencecik, içgüdüsel bir şekilde tepki verdiğiniz şeyler vardır, ‘Operasyon: Argo’ kesinlikle bunlardan biri. Gerilimli, dramatik ve sürükleyiciydi. Senaryoyu her okuyuşumda tekrar motive oldum. Bu tür bir şeyin parçası olma fırsatı karşınıza pek sık çıkmıyor; bu yüzden filmde yer almaktan çok mutluyum”.

Mendez tanınmış makyaj sanatçısı John Chambers’la gerçekten tanışıyor olmasa sahte bir film planını asla düşünemeyebilirdi. Orijinal “Planet of the Apes”teki maskeler için Onur Oscar®’ına layık görülen Chambers, gizliden gizliye, hükümetin İstihbarat operasyonları gibi daha ciddi amaçlar için de yeteneklerini kullanmaktaydı.

Makyajın bu öncü ismini canlandıran John Goodman, “Sanatını seviyor ve onu CIA’e yardım etmek için kullanmaya istekli; bu şekilde ülkesine hizmet etmekten hoşlanıyor. Dolayısıyla, Tony ona gelip bir film projesi için yardım istediğinde ilgisi uyanıyor. Karakterin bu şekilde çifte hayat yaşıyor olması bana çok cazip geldi, ama en önemlisi bu filmin harika ve insanı avucuna alan bir hikayesinin olması” diyor.

Goodman şöyle devam ediyor: “Ayrıca, Ben Affleck’le de çalışmak istedim çünkü o hem harika bir aktör hem de şimdiden yönetmen olarak müthiş başarıları var. İki iş arasında gidip gelişini izlemek ilginçti. Ne istediğini tam olarak biliyordu ama aynı zamanda esnekti ve işbirliği açısından çok cömertti. Karakterim için benim aklıma gelmeyen fikirler buldu. Onunla çalışmak muhteşemdi”.

Bu his karşılıklı. Affleck, “John çok iyi bir aktör. Yaptığı işlerin çeşitliliği ve büyüklüğüne bir bakın; düpedüz komik olabildiği gibi çok ciddiye aldığınız birine de dönüşebiliyor. Ayrıca, ince ayrıntı ve nüans konusunda da muazzam bir yeteneği var. Ona çok saygı duyuyorum” diyor.

Operasyondaki film göstermelik de olsa, inandırıcı olması şarttır. Bu yüzden, Mendez ile Chambers’ın hakiki bir yapımcıya ihtiyacı vardır. Affleck bunu şöyle açıklıyor: “Olaya bir şeyin üstüne kılıf örme açısından baktığınızda, kılıfınızın sağlam olması gereklidir; o yüzden, birinin varlığına ihtiyaç duyuyorlardı. Eski Hollywood’un simge isimlerinden birini istedik, herkesi tanıyan birini, sahte bir filmi hakiki göstermeniz gerektiğinde başvuracağınız türde birini”.

İşte bu biri Lester Siegel’dı. Chris Terrio, “O aslında birden çok insanın bir bileşimi: Tanıdığım gerçek yönetmenlerden, sokakta öğrendikleriyle Hollywood’a gelip efsaneleşmiş devlere kadar, birçok insanı kişiliğinde barındırıyor. Lester’ın jübilesi gibi görünen bir yapımın gerçekte var olmayan ama altı hayat kurtarabilecek bir film olması fikrine bayıldım” diyor.

Yapımcılar sektörün bu ikonunu canlandırması için yine sektörün bir ikonunu seçtiler: Alan Arkin. Affleck’e göre, “Alan onlarca yıldır bizim işimizde saygı gören bir oyuncu. Kendisi de efsanevi bir şahsiyet olduğu için karakterine bunu yansıtması kaçınılmazdı”.

Arkin ise, “Lester sektörü A’dan Z’ye bilen, sert ve zeki bir yapımcı” diyor ve ekliyor: “İlk başta bu planın yürüyüp yürümeyeceğine dair şüpheleri var, ama işe dahil oldukça, bu meydan okuma, imkansız gibi görüneni yapma düşüncesi onu motive ediyor. Bana göre, filmin en güçlü yanlarından biri, bu insanların çaresiz bir durum karşısında hiçbir şekilde şiddet içermeyen, yaratıcı bir çözüm bulmuş olmaları”.

Lester’ın eğer sahte bir film yapacaklarsa “bunun sahte bir hit olması” gerektiği konusundaki ısrarına rağmen, Arkin, “Akla gelebilecek en uyduruk filmi yapıyorlar; tek kelimeyle berbat bir film. Bunu seçmelerinin tek nedeni ise, İran’a girmek için paravan olarak kullanılabilecek olması, film olarak en ufak bir değeri yok” diyor gülerek ve ekliyor: “Mark Twain’in çok sevdiğim bir sözü var: ‘Gerçek ile kurgu arasındaki tek fark kurgunun inandırıcı olması gerektiğidir’. Dolayısıyla, bunu hakiki bir yapım gibi göstermek için büyük zahmetlere giriyorlar. Reklamlar veriyor, oyuncu seçmeleri yapıyor, basına bülten gönderiyor ve kostümler hazırlıyorlar… Bunlar şart çünkü herhangi bir hata kimliklerinin ortaya çıkmasına yol açabilir”.

Heslov ise şunu dile getiriyor: “Alan’da beni en çok etkileyen şey şu: Bir an inanılmaz komikken, hemen sonrasında Ben’le olan sahnesinde çocuklarından bahsediyor ve çok gerçekçi olabiliyor. Bunca yıldır en iyi oyuncularımızdan biri olmasının nedeni bu”.


JOE STAFFORD

Kafamıza bir silah dayandığında senin
küçük hikayenin bir fark yaratacağına

gerçekten inanıyor musun?


TONY MENDEZ

Bence benim küçük hikayem

seninle kafana dayanmış bir

silah arasında duran tek şey.


Mendez’in sinematik hilesine cephe oluşturacak şirkete, filmin ardında yatan, iki aydan fazla bir süredir Kanada Büyükelçisi Ken Taylor’ın (Victor Garber) evinde gizlenen altı Amerikalıyı kurtarma görevine ince bir gönderme olarak, Studio Six Productions (Stüdyo Altı) adı verildi.

Garber şunları söylüyor: “Ken Taylor ve eşi Pat, evlerini Amerikalılara açıyorlar. Bu çok cesurca bir davranış. Sadece diplomatik değil kişisel açıdan da büyük tehlike yaşıyorlar çünkü eğer konukları yakalansa, bu kendileri için de son derece kötü bir durum olacak. Bu adamın yaptığı şey beni çok etkiledi ve onu canlandırırken büyük sorumluluk hissettim çünkü sergilediği davranış kahramancaydı ve hep de öyle kalacak”.

Terrio ise şunu ekliyor: “Bu operasyon kamuoyu tarafından ‘Kanada Müdahalesi’ (Canadian Caper) olarak biliniyordu ki bu çok uygundu çünkü diğer ülkeler altı kaçağa yardım etmeyi reddederken, Kanada hiç tereddütsüz onları kabul etti ve güvende olmalarını sağladı. Anlaşılacağı gibi, Taylor çifti hayatlarının tehlikede olduğunu biliyordu, ama yine de cesaret örneği sergileyerek onlara yataklık ettiler ve kurtarma operasyonunu perdelemekte önemli rol oynadılar”.

Affleck ise, “Victor, öncelikle Kanadalı olduğu için, Ken Taylor rolü için mükemmeldi” diyor ve ekliyor: “Ayrıca, harekete geçip, ahlakın gerektirdiği gibi, doğru olanı yapan bu adamın sessiz kahramanlığını da mükemmel şekilde hayata geçirdi. Ama en çok da, Victor’ın son derece yetenekli ve muhteşem bir adam olması yüzünden onun sette aramızda olmasından mutluluk duydum”.

Affleck altı Amerikalı için oyuncu seçimi hakkında ise şunları söylüyor: “Ofisimde olayı yaşayan insanların fotoğrafları asılıydı çünkü gerçek görünüşlerinden kopmamaya çalışıyordum. Ama bundan daha önemlisi, risk almaya, doğaçlama yapmaya istekli ve aradığım gerçekçiliği yansıtabilecek oyunculara ihtiyacım vardı”.

Konukları canlandıran oyuncu kadrosu şöyle: Grubun fiili lideri konumundaki Bob Anders’ı canlandıran Tate Donovan; aralarında Farsça’yı akıcı konuşan tek kişi olan Joe Stafford rolünde Scoot McNairy; Joe’nun eşi Kathy rolünde Kerry Bishé; diğer evli çift Mark ve Cora Lijek rollerinde Christopher Denham ve Clea DuVall; ve Lee Schatz rolünde Rory Cochrane.

Konuklar her ne kadar büyükelçinin misafirperverliğinin sunduğu fiziksel rahatlıktan memnun idilerse de, içeri hapsolmuş, dış dünyadan soyutlanmış olarak ve günlük yaşamlarını gölgeleyen sürekli bir korku içinde yaşıyorlardı.

Kerry Bishé, “Yaşantılarında bir zıtlık hissi hâkim. Yemek davetlerinde yer alıyor, içiyor ve oyunlar oynuyorlar, ama yine de durumları dehşet verici. Ayrıca, suçluluk hissettiklerini de tahmin ediyorum; diğer meslektaşlarının gerçek anlamda tutsak olmasının ağırlığını yaşıyor olmalılar” diyor.

Clea DuVall ise şu yorumu getiriyor: “Filmde onları ilk olarak kapalı kapılar ardında yaşamalarının yaklaşık onuncu haftasında görüyoruz. Biraz gergin ve klostrofobik hissetmeye başlamışlar; ayrıca, bulunma korkusu da her an kendini gösteriyor. Artık dışarı çıkmaları gerektiğini hepsinin bildiği bir noktadalar”.

Affleck altı oyuncunun sadece rol yapmalarını değil, karakterlerinin içinde bulunduğu şartları daha derin bir düzeyde yaşamalarını da istedi. Bu yüzden, ana çekimlerin öncesinde, büyükelçinin rezidansı olarak kullanılacak evde tek başlarına bir hafta geçirmelerini sağladı. Ev o döneme uygun şekilde dekore edilmişti ve oyuncular da hafta boyunca kostümlerini giydiler. Yönetmen onları tam olarak o zamana götürmek için dış dünyayla ilişkilerini kesti ve bilgisayar, cep telefonu ya da “i” ile başlayan herhangi bir şeye izin vermedi.

Affleck ayrıntıları şöyle aktarıyor: “Çağdaş olan her şeyi ellerinden alıp o dönemden kalma müzik, oyunlar, kitaplar, dergiler ve gazeteler verdik. İnternetleri yoktu ve normal televizyon izleyemiyorlardı. Bunlarla oyalanamadıkları için gerçekten birbirleriyle konuşmak zorundaydılar. Birbirlerine karşı doğal olduğu hissedilen bir şekilde rahat davranmalarını istedim. “Aşinalığı ‘oynamak’ çok daha zordur. Bu daha çok kimyayla ilgili bir şeydir; vücudunuz gevşer ve vücudunuzun belli bir duruşu vardır, insanlarla farklı konuşursunuz. Görmek istediğim bağ, işte böyle bir şeydi; ve grup psikolojisinin temelini oluşturma anlamında meyvesini kesinlikle verdi”.

Konukları canlandıran oyuncular bu görüşe katılıyor, Affleck’in yönteminin kazanmayı umduğu her şeyi ve fazlasını vermeyi başardığını kaydediyorlar.

Bunu yaptığımız için gerçekten memnunum” diyor Rory Cochrane ve ekliyor: “İnanılmaz çabuk bağ kurduk. Hazırlığıma kesinlikle çok yardımcı oldu”.

Scoot McNairy ise şunları söylüyor: “Sıkı sıkıya kenetlenmiş bir birim olduk. Herkes iyi anlaştı ve egolar kapı dışarı edildi. Birbirimizi bu kadar iyi tanıma fırsatı bulmamız doğaçlama yapabilmemize ve karşılıklı daha iyi oynamamıza olanak tanıdı”.

Christopher Denham da bunu doğruluyor: “Grup içinde benzersiz bir arkadaşlık oluşturdu. Gardımızı indirdik ve bunun sonucunda da çabucak dost olduk. Bana kalırsa, bu manevi değerler perdeye de yansıyacak”.

Tate Donovan koca bir hafta bir yere kapanmaya isteksizdi, özellikle de hiçbir modern cihaz olmadan. Bu konuda şunları söylüyor: “Oldukça hayal kırıklığına uğramıştım. Oraya gittiğimde, ‘Ne yapalım, oyuna katılacağım’ dedim. Ama itiraf etmeliyim ki, içeride 180 derece döndüm. Çok eğlendik… sohbet ettik, oyunlar oynadık ve bir takıma dönüştük. Çekimler başlarken, kendi aramızda leb demeden leblebiyi anlar hâle gelmiştik. Ben Affleck karakterlerimiz hakkında bazı şeyleri çözebileceğimiz güvenli bir ortam yaratmıştı bize, ve bunun çok faydası oldu”.

“Operasyon: Argo”nun oyuncu kadrosunda yer alan, altı Amerikalıyı kurtarma girişimine katkıda bulunan devlet çalışanlarını canlandıran aktör ve aktrisler ise şöyle sıralanabilir: Beyaz Saray Personel Şefi Hamilton Jordan’ı canlandıran Kyle Chandler; Mario Malinov rolünde Chris Messina; Robert Pender rolünde Željko Ivanek; Jon Bates’i canlandıran Titus Welliver; Adam Engell rolünde Keith Szarabajka; ve Dışişleri Bakanı Cyrus Vance’i canlandıran Bob Gunton. Bu isimlere ek olarak, Page Leong Büyükelçi Taylor’ın eşi Dr. Pat Taylor’ı, Richard Kind ise yanlışlıkla Lester Siegel’a kafa tutmaya çalışan senarist Max Klein canlandırdı.

“Yapımda yer almak isteyen çok sayıda kayda değer oyuncumuz vardı ki bence bu senaryonun kalitesini, ayrıca hikayenin ne kadar dikkat çekici olduğunu gösteriyor” diyor Affleck.


JOHN CHAMBERS

Demek Hollywood’a gelip, aslında hiçbir

şey yapmadan, önemli biri gibi davranmak

istiyorsun? … Mükemmel uyum sağlayacaksın.


“Operasyon: Argo”nun hikayesi İran’daki şiddet olayları ile başlıyor. Washington DC’de büyük tepki uyandıran söz konusu olaylar, sonunda Hollywood’da nihai hâlini alan kurtarma planları yapılmasına yol açıyor. Affleck bu iki bambaşka dünya arasında gidip gelirken, hem kültür hem dönem çatışmasını yansıtabilmek için yaratıcı ekibiyle birlikte çalıştı. “En büyük amacım her şeyin yapaylıktan uzak, organik bir his uyandırmasıydı” diyor Affleck ve ekliyor: “Setlerden kıyafetlere ve saç stiline kadar her şey arka planla bütünleşmeli, ayrıca gerçeğe uygunluk anlamında da kusursuz olmalıydı”.

Affleck ve görüntü yönetmeni Rodrigo Prieto, Prieto’nun “filmin her bir kesitine belirli bir nitelik katacak ve referans noktası oluşturacak bir görsel doku” olarak nitelediği şeyi yaratmaya çalıştılar. “İzleyicilerin perdede görüntüler değişir değişmez nerede olduğumuzu kavrayabilmelerine yardım etmek istedik” diyor görüntü yönetmeni.

Bu özellikle Los Angeles çekimlerinde önemliydi çünkü burada aynı sahnenin farklı perspektiflerinin kusursuz bir şekilde bütünleşmesi gerekiyordu. Ayrıca, birçok çekim daha sonra gerçek mekanlarda, yani Washington DC’de ve İran’ın yerine geçen Türkiye’de gerçekleştirildi. Prieto, “Çekimler dünyanın başka yerlerinde yapılmış olsa bile, her kesitin görüntüsü bir örnek olmalıydı” diyor.

Prieto buna örnek olarak “Operasyon: Argo”nun çıkış noktası olan, hazin büyükelçilik istilasını veriyor. “Büyükelçilik kompleksi ve iç çekimler Los Angeles’ın kuzeyinde Veteran’s Administration’da gerçekleştirildi, elçilik duvarlarının dışındaki her şey ise haftalar sonra İstanbul’da. İran set sekanslarında, huzursuzluk duygusunu pekiştirmek için, gözle görülür şekilde kumlu bir doku kullandık”.

Affleck büyükelçinin evindeki sahneler için ağırlıklı olarak el kamerası kullandırdıysa da, bir noktaya dikkat çekiyor: “Bunun çok belirgin olmasını istemedim.; sallantı ve pop zumlar eklememelerini söyledim. Bunun yerine, oyunculara sahneyi yazılı olduğu hâliyle birkaç kez prova ettirdim ve sonra doğaçlama yapmalarını istedim; bunun sonucunda kameramanlar doğaçlama yapan taraf oldular. Kameramanlar birisinin konuşmasını beklerken başka biri konuşuyordu, böylece normal bir sohbette olduğu gibi dikkatiniz yön değiştiriyormuş hissi oluşuyordu”.

Öte yandan, Affleck’in belirttiği gibi, “Washington DC sahnelerinde el kamerası hiç yoktu; her şey dolly kameralarla çekildi. Dolayısıyla, hareketler çok daha net ve oturaklıydı. Hollywood içinse, fazlasıyla zuma başvurdum, helikopterlerden, arabalardan zumlar yapıldı çünkü bu 70 ve 80’lerde gördüğünüz bir teknikti. Renkler de çok daha koyuydu. Yani, sinematik açıdan, her ortamın çok kendine özgü bir görüntüsü vardı”.

Yapım tasarımcısı Sharon Seymour ve kostüm tasarımcısı Jacqueline West dönemi ve fonu daha gerçekçi biçimde yansıtabilmek için Affleck’le işbirliği yaptılar. Araştırmacı Max Daly’nin yardımıyla, çok sayıda fotoğrafı ve yazılı basın arşivini taramakla ve saatler boyunca eski televizyon haber kayıtlarını ve filmleri izlemekle işe başladılar.

Seymour, “Şimdi garanti gibi gördüğümüz o kadar çok şey değişti ki. Teknoloji bambaşkaydı; her masada bir bilgisayar yoktu. Tüm ofis sahneleri için, eski daktilolar, teleksler ve artık görmediğimiz, duymadığımız araçlar temin etmek zorundaydık” diyor.

Şehrin merkezindeki Los Angeles Times gazete binası çeşitli iç mekan çekimleri için yeniden dekore edildi. Bu iç mekanlar arasında 70’lerin ofisleri ve CIA’in konferans odaları bulunuyordu. Setlerin dekorasyonu yapılırken, Seymour’un ekibi en ince ayrıntılara bile çok dikkat ettiler. Günümüzden farklı olarak her yerde karşınıza çıkan kül tablaları ve son otuz yılda ciddi biçimde değişmiş olan dünya haritaları bu ayrıntılardan sadece bazılarıydı.

“1970’ler harika bir şekilde özgür bir dönemdi ve hatta daha muhafazakar kişiler bile kendilerini kıyafetleriyle ifade edebiliyorlardı. Geniş renkli kravatlar, üzeri baskılı ekoseler vardı… Tüm moda kuralları yıkılıyordu” diyen West, CIA’de ya da diğer hükümet birimlerinde çalışanların kostümlerini, işlerinin ciddiyetine rağmen, buna göre tasarladığını belirtiyor ve ekliyor: “Filmlerde çalışmak bu anlamda harika: Bir süreliğine de olsa başka bir zaman ve yerde yaşayabiliyorsunuz. Buna bayıldım”.

Tasarımcı, Tony Mendez karakteri için Mendez’in kendisine danışabilmek gibi bir lükse sahipti: “Tony’ye e-posta gönderip, o dönemde ne tür kıyafetler giydiğini sordum. Bunu benimle paylaşması çok güzeldi. Göreve gittiği zamanlar, ‘küçük gri adam’ dediği şeye dönüşüyormuş ki kalabalığın içinde kaybolabilsin. Ama CIA’deyken, anladığım kadarıyla pek de takım elbise giyen biri değil, daha çok, özgür düşünen biriymiş. Ara sıra takım elbise giydiğinde de balık sırtı Harris Tweed ceketleri tercih ettiğini öğrendim. Bu yüzden, Ben’e zaman zaman bunlardan giydirdim”.

Taylor çiftinin evine geldiklerinde üstlerindekinden başka kıyafet getirmemiş olan altı konuğun gardırop konusunda sınırlı seçeneği olduğunu tahmin eden West, “Ara sıra kendi aralarında bir iki parça değiştirdiklerini ya da Pat Taylor’ın onlara bir şeyler getirdiğini varsaydık ama genel anlamda görünümleri çoğunlukla aynı kalmış olmalıydı” diyor.

Kanada büyükelçisinin evi Los Angeles’ın banliyölerinden Hancock Park’ta bulunuyordu. Evin odaları arasındaki geçişler ve mevcut dekor, yapım açısından mükemmeldi. Seymour, “Avokado o dönemde mutfakların moda rengiydi ve o evdeki mutfak hiç yeniden dekore edilmemişti. Aslında, avokadodan çok misket limonu tonundaydı; fayanslar yeşil-beyazdı ve duvar kağıtları eğreltiotu rengindeydi” diyor ve gülerek ekliyor: “İçeri girdiğimde, ‘Vay canına, bu benim tasarlayabileceğimden bile daha iyi. Yoksa daha kötü mü demeliydim?’ diye düşündüm”.

Studio Six Productions ofislerini Warner Bros. stüdyolarında kurdu ve buradaki simge hâline gelmiş su kulesinin üzerindeki logo, o zamanlar bilindiği şekliyle Burbank Stüdyoları’na çevrildi. Stüdyonun aşağısındaki caddede, Mendez ve Chambers sahte film projesini tarihi SmokeHouse Restaurant’da geliştirmeye başladılar. Clooney ve Heslov da kendi yapım şirketlerinin ismini bu restorandan almış bulunuyorlar.

San Fernando Valley’nin ilerisindeki tepenin ardında yer alan lüks Beverly Hilton Hotel’de de bazı sahneler çekildi. Bir zamanlar Zsa Zsa Gabor’a ait olan gösterişli bir Bel Air evi de Lester Siegel’ın evi oldu.

Statüsüne uygun olarak, Lester 1975 model altın rengi bir Rolls Royce, John Chambers ise 77 model spor bir Cadillac Eldorado’ya biniyor. Filmin araba koordinatörü Ted Moser bu araçları ve diğer eski model arabaları bulmak ve bazen de baştan yaratmakla görevlendirdi. Chambers’ın karargahı görevi gören, Airstream marka gıcır gıcır karavan da bu araçlardan biriydi. Moser, “Karavanı cilalayıp pırıl pırıl yaptık, sonra da içini havalı bir makyaj odasına dönüştürdük. Ayrıca, Chambers’ın Eldorado’sunu da yeni gibi görünecek şekilde elden geçirttik. Ancak, arka plandaki araçlar hiç de araba kulübünden yeni çıkmış gibi görünmüyorlar” diyor.

Bu özellikle Moser’ın İran’daki sekanslar için topladığı arabalar için geçerliydi: Granadalar, Fiatlar, Peugotlar, Maverickler, Volkswagen marka minibüs, 1962 model bir Unimog askeri nakliye taşıtı ve de Tahran Havaalanı’ndaki heyecanlı kovalamaca sekansında kullanılan klasik Matador polis arabaları bu gruba dahildi.

Los Angeles’ın 225 km. doğusunda kalan Ontario Uluslararası Havaalanı kalabalık Tahran Havaalanı’na mekan oluşturdu. Seymour’un ekibi terminali Farsça tabela ve işaretlerin yanı sıra, Ayetullah Humeyni’nin dev posterleriyle donattı. Affleck, “Birçok İranlı figüranımız olduğu için şanslıydık. Bazıları devrim sırasında İran’daymış. ‘Burası beni 30 yıl önceye götürdü…’ deyip hikayelerini anlatmaları benim açımdan çok ödüllendiriciydi. Ayrıca, işimizi doğru yapmamıza yardımcı olmakta çok kararlıydılar; hatta, bazıları olaya fazlasıyla dahil olup en ufak tutarsızlıklara bile dikkat çektiler” diyor ve gülerek ekliyor: “Bu durum bana, ‘Sharon, şu adam bana posterdeki aslanın yanlış olduğunu söyledi’ gibi iğnelemelerde bulunma fırsatı verdi”.

Yapımcılar İran’daki mekanlarda çekim yapmanın olanaksız olduğunu biliyorlardı. Bu yüzden, Tahran’ın yerine geçmesi için komşu ülke Türkiye’deki İstanbul’u seçtiler. Burası dünya üzerinde iki kıtayı birleştiren tek şehir ve Asya ile Avrupa arasında bir köprü. İstanbul, ayrıca, Tony Mendez’in İran Konsolosluğu’ndan vize aldığı transit noktasını oluşturuyor.

Affleck, “İstanbul hem gezmek hem çalışmak için muhteşem bir şehir. Karşılaştığımız herkesten gördüğümüz dostça yaklaşım karşısında hepimiz hayrete düştük. Bunun yanı sıra, olağanüstü yerel ekip ve halkın işbirliği için de son derece minnettarız” diyor.

Tarihi şehirde geçen sahneler için İstanbul’un en muhteşem iki simgesi kullanıldı: Sadece dışı görünen Sultanahmet Cami; ve Tony Mendez’in İngiliz bir meslektaşıyla gizli bir görüşme yaptığı Ayasofya’nın iç kısmı. Affleck, “Ayasofya inanılmaz bir yer çünkü önce kilise, sonra cami olmuş, şimdi ise bir müze. Dolayısıyla, gerçekten de kültürlerin birleşimini temsil ediyor”.

Ekibin çekim yaptığı geniş bir kapalı alan düzinelerce daire şeklinde avizeyle aydınlatılmıştı. Bu avizelerin ampulleri son yıllarda kompakt flüoresanla değiştirilmişti. Ne yazık ki, verdikleri ışık çok güçlüydü ve tabi 1980’lerde bu flüoresanlar mevcut değildi. Set ekibinin üyeleri tüm gece çalışarak 4.000’den fazla lambayı değiştirdiler ve yapımcıların ihtiyaç duyduğu daha loş ışığın elde edilmesini sağladılar.

Belki de en zorlu sekans ABD Büyükelçiliği’nin Roosevelt Kapısı’nda gedik açılmasıyla son bulan yoğun gösterinin gerçekleştiği sekanstı. Sahne bir yerleşim yeri olan Bakırköy’deki bir futbol sahasında hayata geçirildi. 1.300’den fazla insanı içine alabilen sahada, herkes Farsça Amerikan karşıtı sloganlar atınca ses sağır edici bir noktaya ulaştı.

Figüranları giydirmek özellikle zahmetli bir görevdi çünkü Jacqueline West’in sadece dönemi değil, o kültürün geleneklerini de doğru şekilde yansıtması gerekiyordu. Bu konuda, “Kadınların giydiği uzun kara çarşaftan yüzlercesini diktik, ayrıca erkeklerin giydiği tüm molla kıyafetlerinden de hazırladık. Castro ya da Che Guevara tarzı askeri ceketler devrimcilerin üniforması gibiydi. Dolayısıyla onlardan da düzinelerce temin ettik. Ama binlerce kişilik bir figüran ekibi vardı. Bu da ihtiyacımız olan her şeyi yaratmak ya da temin etmek konusunda çok pratik olmamızı gerektiriyordu” diyor tasarımcı.

İzleyiciyi patlak veren kaosun ortasına doğrudan çekmek için, Affleck kalabalığın arasına ellerinde 16 mm.lik kameralarla rastgele çekim yapmaları için figüranlar gibi giyinmiş kameramanlar yerleştirdi. Ayrıca, yönetmen ve birkaç kişi daha Super 8 kameralarla büyümekte olan ayaklanmayı kaydetmek üzere kalabalığa karıştı. Affleck, “Super 8’in negatifi çok küçük. Bu yüzden, sinemada perdeye yansıdığında, inanılmaz kumlu görünüyor” diyor ve ekliyor: “Görüntüler bir araya getirildiğinde, gerçek görüntüye fazlasıyla benzediler ama aslında televizyonda göreceğiniz az miktarda arşiv kaydı haricinde tüm görüntüler yeni”.

Chris Terrio’nun bu konudaki yorumu ise şöyle: “Görüntüler tüyler ürpertici çünkü arşiv kaydına çok fazla benziyorlar. Büyükelçiliğin dışında bir insan seli vardı ve ekip bunu yeniden yarattı. Figüranlar hakikaten kendilerini kaptırdılar, zira böylesine öfkeli bir kalabalığın içinde olduğunuzda aynı enerjiyi ister istemez hissediyorsunuz”.

Aynı şey, Mendez ve altı konuğun Kanadalı film ekibi kimliğinde Kapalı Çarşı’ya gitmek için yarmaları gereken daha küçük ancak eşit derecede ateşli gösterici grubu için de geçerliydi.

“Minibüsü sallamaya başladıklarında, hakikaten korktuk” diyor Clea DuVall ve ekliyor: “Araç devrilecekmiş gibi geldi. Bir sürü insan bize bağırıyordu. Diyebilirim ki gergin görünmek için fazla rol yapmaya gerek yoktu”.

Christopher Denham ise şunu ekliyor: “Senaryoda göstericilerin minibüse vurduğunu okumak başka, sizi öldürmek istiyormuş gibi görünen yüzlerce insan tarafından kuşatılmak başka. İnsan gerçekten sarsılıyor”.

Bu Affleck için de geçerliydi. Scoot McNairy, “Adamın biri bir taş kaptı ve ön cama vurmaya başladı. Hatırlıyorum da, Ben’e baktım ve o da bir dakika kadar korkmuş göründü. Çok yoğun bir sahneydi” diyor.

Kapalı Çarşı’da çekim yapmak için zamanlama daha iyi olamazdı çünkü normalde dolup taşan dükkanlar büyük bir tatil nedeniyle kapalıydı. “İstanbul’daki çarşı muhteşem” diyen Seymour, şöyle devam ediyor:  “Tahran’dakine çok benzeyen bir havası var çünkü iki çarşı da dünyanın en eskileri arasında yer alıyor. Doğal olarak, dükkanlardaki ürünlerin çoğu zamandan bağımsız oldukları hissini veriyor. En büyük zorluk Farsça’sıyla değiştirilmesi gereken Türkçe tabela ve işaretlerin çok fazla sayıda olmasıydı”.

Affleck ise, “İstanbul’daki çarşı labirent gibiydi; her yerde tuhaf açılar vardı ve bir yoldan dönerken kolayca kaybolabilirdiniz. Ama müthiş bir yerdi. Her yer kapalı olduğu için çok talihliydik, böylece orada çekim yapma olanağı bulduk” diyor.

Grant Heslov ise şunu söylüyor: “İstanbul’dan ‘dünyanın kavşağı’ diye söz edildiğini duymuştum, ama oraya gidene kadar ne kadar güzel bir şehir olduğunu tahmin edemiyorsunuz. Şehrin çok köklü bir tarihi var ve bunu her köşede görüyorsunuz. Türkiye’de çok yoğun bir programımız vardı. Buna rağmen, yerel insanların da katkısı sayesinde her şey saat gibi işledi. Çekim yapmak için kesinlikle doğru yerdi”.

Yapım ekibi Türkiye’den sonra Washington DC’ye geldi. Yapımcılar ve oyuncular CIA’in gerçek merkezi Langley’de kendilerine sınırlı da olsa giriş izni verilmesinden onur duydular. Buradayken CIA’in fazlasıyla… ne denir ki… CIA olduğunu öğrendiler. Heslov bunu şöyle açıklıyor: “Binaya girdiğimizde herkesin cep telefonlarını bir sepete bırakmasını istediler ve açıkçası ben bunu yapmadım. Görüşme yapacağımdan değil de, telefonumdan ayrılmak istemedim. Birkaç dakika sonra, bir CIA görevlisi yanımıza gelip, ‘Pekâlâ, kimin iPhone’u var’ diye sordu. Benim olduğunu itiraf ettim ama sonra bunu nereden bildiğini sordum. Beni arkada bir yere götürdü. Burada herhangi bir cep telefonunun nerede olduğunu, numarasının ne olduğunu gösteren bir bilgisayar düzeneği vardı…her şeyi biliyorlardı. Oldukça aydınlatıcıydı”.

Bryan Cranston ise, “Langley’nin koridorlarında yürümek bile ilham vericiydi. Benim için en önemli sahneler bunlardı çünkü bir sivil olarak orada olmanın kendi adıma ne büyük bir ayrıcalık olduğunu biliyordum” diyor.

Affleck’in yorumu ise şöyle: Binada ilginç bir ikilik vardı: Oldukça sade duran bir koridorda yürürken, üzerinde ‘Terörle Mücadele Birimi’ yazan bir kapı görüyordunuz. Bu oldukça etkileyiciydi. Yerdeki amblemin üzerinde yürümek ve Merkezi Haberalma Teşkilatı’na hizmet ederken yaşamlarını yitirmiş kişiler anısına duvara sıralanmış yıldızları görmek benim için çok dokunaklıydı. Bu yüzden, Tony bu yıldızların yanından geçerken onları görüntülediğimiz bir sahne tasarladım”.

Yapımcılar yıldızlardan bir kısmını dijital olarak sildiler çünkü filmdeki olayların geçtiği sırada yıldız sayısı daha azdı. Bazı yıldızların altında temsil ettiği merhum CIA çalışanının adı yazmıyordu çünkü görevleri hâlâ gizli sınıfındaydı.

Affleck ana çekimlerin tamamlanmasının ardından kurgu ustası William Goldenberg’le birlikte farklı mekanlardaki çekimleri bir araya getirmek üzere çalışmaya başladı.

Yönetmen müziğin de hikayenin geçtiği üç dünya arasında bağdaştırıcı bir unsur olacağını biliyordu. Affleck izleyiciyi, özellikle Hollywood sekansında, farklı zaman dilimlerine götürmek için o dönemin müzik kaynaklarından yararlandı. Bu konuda, “Müzikle çağrışım hepimizin zihninin bir yerinde olan bir şey. Bir şarkı duyduğunuzda, aklınıza o şarkının olduğu bir sahne geliverir” diyor.

Affleck filmin Alexandre Desplat tarafından bestelenen ana müziğinde, “Baştan sona kullanacağımız bir temaya ihtiyacımız vardı” dedikten sonra, şöyle devam ediyor: ”Elbette temanın ritmi ve enstrümanları farklı ama melodi aynı olmalıydı. Alexandre çoğunluğu Ortadoğu kökenli, sıradışı enstrümanları birleştirerek olağandışı bir müzik yaratmada inanılmaz başarılıydı. Ortaya çıkardığı müzik basma kalıp ya da klişe hissi vermiyor; sizi anında o yere götürüyor”.

Chris Terrio son olarak şunu vurguluyor: “Hikayenin akışına kapılmak için Ortadoğu ya da dönemin politikası hakkında bir şey bilmenize gerek yok. Filmin özünü altı kişinin tehlikeli bir yerden cüretkarca kurtarılışı oluşturuyor. Filmin gerçeğe dayanıyor olması ise onu daha da zorlayıcı kılıyor”.

Affleck de sözlerini şöyle noktalıyor: “Filmimiz heyecanlı, sürükleyici ve korkutucu ama aynı zamanda komik ve umarım eğlenceli. Daha derin bir düzeyde, hikaye anlatımının gücünü de konu alıyor çünkü bu hikaye çok uzun bir süre anlatılamadı. Ama şimdi bu insanların yaptığı şeyden hep beraber gurur duyabileceğimiz o an geldi”.



Dostları ilə paylaş:

©2018 Учебные документы
Рады что Вы стали частью нашего образовательного сообщества.
?


opoznannie-prishelci---13.html

opoznannie-prishelci---18.html

opoznannie-prishelci---22.html

opoznannie-prishelci---27.html

opoznannie-prishelci---31.html